• Home
  • Finansowanie
  • za pośrednictwem Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych

za pośrednictwem Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych

Memorandum w sprawie skutków podatkowych dofinansowania kosztów pobytu dzieci pracowników w przedszkolach prywatnych ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.

I Zasady tworzenia zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (zfśs).

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (dalej u.z.d.ś.s.), ZFŚS tworzą pracodawcy zatrudniający według stanu na dzień 1 stycznia danego roku co najmniej 20 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty. Pracodawcy, którzy zatrudniają mniej niż 20 pracowników mogą dobrowolnie utworzyć zakładowy fundusz świadczeń socjalnych. Z kolei pracodawcy prowadzący działalność w formach organizacyjno-prawnych jednostek sektora finansów publicznych tworzą ZFŚS bez względu na liczbę zatrudnianych pracowników.

Fundusz tworzy się z corocznego odpisu podstawowego, naliczanego w stosunku do przeciętnej liczby zatrudnionych. Wysokość odpisu podstawowego wynosi na jednego zatrudnionego 37,5% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub w drugim półroczu roku poprzedniego (dalej zwane przeciętnym wynagrodzeniem miesięcznym), jeżeli przeciętne wynagrodzenie z tego okresu stanowiło kwotę wyższą.

Wysokość odpisu podstawowego na jednego pracownika młodocianego wynosi w 1. roku nauki 5%, w 2. roku - 6%, a w 3. roku - 7% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. Wysokość odpisu podstawowego na jednego pracownika wykonującego prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze - w rozumieniu przepisów o emeryturach pomostowych - wynosi 50% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. Wysokość odpisu podstawowego może być zwiększona o 6,25% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego na każdą zatrudnioną osobę, w stosunku do której orzeczono znaczny lub umiarkowany stopień niepełnosprawności. Pracodawcy sprawujący opiekę socjalną nad emerytami i rencistami, w tym także ze zlikwidowanych zakładów pracy, mogą zwiększyć ZFŚS o 6,25% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego na każdego emeryta i rencistę uprawnionego do tej opieki.

Zgodnie z art. 6 ust. 2 u.z.f.ś.s., równowartość dokonanych odpisów i zwiększeń naliczonych zgodnie z przepisami na dany rok kalendarzowy pracodawca przekazuje na rachunek bankowy ZFŚS w terminie do dnia 30 września tego roku, z tym że w terminie do dnia 31 maja tego roku przekazuje kwotę stanowiącą co najmniej 75% równowartości sumy odpisów.

II Odpisy na ZFŚS jako koszt uzyskania przychodów

Artykuł 16 ust. 1 pkt 9 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej u.p.d.o.p.) oraz art. 23 ust. 1 pkt. 7 lit. b ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych (dalej u.p.d.o.f.)stanowią, że - na zasadzie wyjątku - kosztami uzyskania przychodów są odpisy i zwiększenia, które w rozumieniu przepisów o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych obciążają koszty działalności pracodawcy, jeżeli środki pieniężne stanowiące równowartość tych odpisów i zwiększeń zostały wpłacone na rachunek Funduszu. W stosunku do ZFŚS wprowadzono w pkt 9 odrębne uregulowanie, ponieważ jest to najczęściej występujący fundusz u podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. To specjalne uregulowanie podkreśla, że kosztami uzyskania przychodów będą wyłącznie:

  1. odpisy na ZFŚS dokonane zgodnie z przepisami u.z.f.ś.s.;

  2. gdy dokonane odpisy zostają wpłacone na rachunek bankowy funduszu.

W interpretacji indywidualnej z dnia 13 lutego 2009r. wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, IPPB5/423-198/08-2/AS, niepubl., stwierdza się: "Odpisy i zwiększenia na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych stanowią koszt uzyskania przychodów pracodawcy, jeżeli w rozumieniu ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych obciążają koszty działalności pracodawcy oraz środki pieniężne stanowiące równowartość tych odpisów i zwiększeń zostały wpłacone na rachunek funduszu".

Identyczny pogląd zawarto w wyroku WSA w Olsztynie z dnia 21 maja 2008 r., I SA/Ol 146/08, LEX nr 395367, w którym czytamy: "Za koszty uzyskania przychodu mogą być uznane te wpłaty na rachunek ZFŚS, które zostały dokonane (wydatki poniesione) w ciągu danego roku podatkowego. Samo dokonanie odpisu na ZFŚS nie daje prawa zaliczenia go do kosztów uzyskania przychodów, a także sama wpłata na rachunek funduszu, bez dokonania odpisu, nie jest wystarczającą przesłanką do uznania jej za koszt uzyskania przychodów".

Wskazać należy, że nie będą uznawane za koszt uzyskania przychodu środki wpłacone na konto funduszu i później wycofane na inne cele niż te, o których mowa
w przepisach. W wyroku WSA w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2008 r., I SA/Gl 54/07, LEX nr 334385, czytamy:

  1. "1. Nie zasługuje na akceptację pogląd, iż środki pieniężne stanowiące odpisy na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych obciążają koszty działalności pracodawcy, jeżeli zostały wpłacone na rachunek funduszu, niezależnie od tego, na jaki cel zostały następnie wykorzystane i jak rozliczone. Podobnie, wykorzystanie środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych na potrzeby działalności gospodarczej spółki, a następnie zaspokajanie potrzeb socjalnych ze środków obrotowych - nie stanowi sytuacji, o jakiej mowa w art. 16 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych [...].

  2. Kosztem uzyskania przychodu będzie dokonanie wpłaty na rachunek funduszu w sposób definitywny i wyłącznie w celu rozdysponowania tychże środków na zadania określone ustawą z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych [...]. Przesunięte na rachunek funduszu środki tracą w dacie ich przekazania na cele niezgodne z ustawą charakter odpisu w rozumieniu art. 6 tej ustawy. Na mocy przepisu szczególnego, tj. art. 16 ust. 1 pkt 9 ustawy podatkowej, takie przesunięcie korzysta z ulgi podatkowej - pod warunkiem wszakże realizacji celu tejże instytucji".

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, odpisy i zwiększenia oraz kwoty wypłaconych świadczeń urlopowych obciążają koszty działalności pracodawcy.

Środki Funduszu przeznaczane są na finansowanie działalności socjalnej organizowanej u pracodawcy na rzecz osób uprawnionych do korzystania z Funduszu,

Zgodnie z art. 2 ust 1 u.z.f.ś.s działalnością socjalną stanowią:

- usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, opieki nad dziećmi w żłobkach, klubach dziecięcych, sprawowanej przez dziennego opiekuna lub nianię, w przedszkolach oraz innych formach wychowania przedszkolnego, udzielanie pomocy materialnej - rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych umową.

Wskazać jednocześnie należy, że zasady przyznawania świadczeń z ZFŚS są określone w regulaminie tego funduszu, który wprowadza u siebie dany pracodawca, uzgadniając jego treść z zakładową organizacją związkową, a gdy takiej u pracodawcy brak, z pracownikiem wybranym przez pozostałych pracowników do ich reprezentowania.

Jeżeli regulamin ZFŚS przewiduje, że z jego środków pracodawca będzie wypłacał pracownikom dofinansowanie do pokrycia opłat za pobyt ich dzieci w prywatnym przedszkolu, to uznać należy że taki wydatek jest poniesiony na działalność socjalną w rozumieniu ustawy. Środki przelane do funduszu zostały zatem prawidłowo rozdysponowane a zatem nie ma podstaw do kwestionowania zaliczenia środków pieniężnych pracodawcy przelanych na fundusz jako jego kosztu uzyskania przychodu.

W przypadku regulaminu zakładowego funduszu świadczeń socjalnych należy również pamiętać, że powinien przewidywać on uzależnienie kwoty wypłat od sytuacji osobistej pracownika. Błędne jest stosowanie zasady „każdemu po równo”. W takiej bowiem sytuacji wypłaty z funduszu nie uwzględniałyby osobistej sytuacji socjalnej pracownika – przez co wypłaty na rzecz pracowników musiałyby zostać uznane u nich jako świadczenie dodatkowe ze stosunku pracy i opodatkowane według skali podatkowej.

Szerzej o skutkach podatkowych po stronie pracownika otrzymującego dofinansowanie w pkt IV poniżej.

III Wydatki na działalność socjalną

Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 45 u.p.d.o.p., nie stanowią kosztów uzyskania przychodów wydatki pracodawcy na działalność socjalną, o której mowa
w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych. Zasada ta jest całkiem zrozumiała, ponieważ już wpłaty dokonane na konto ZFŚS stanowią koszt podatkowy. Zatem zaliczanie wydatków z ZFŚS do kosztów podatkowych prowadziłoby do dwukrotnego zaliczenia tych samych środków pieniężnych w koszty. Ponadto z reguły te wydatki nie byłyby poniesione w celu uzyskania przychodów. W wyroku NSA z dnia 6 października 2005 r., FSK 2242/04, LEX nr 183767, czytamy: "Dokonane w roku podatkowym wypłaty na rzecz pracowników posiadających dzieci w wieku szkolnym (spełniające kryteria określone w Układzie Zbiorowym), tytułem ekwiwalentu pieniężnego przeznaczonego na pokrycie wydatków szkolnych dzieci, nie mają związku z przychodem podatnika, uzyskiwanym z prowadzonej działalności gospodarczej, nie spełniają zatem podstawowego kryterium umożliwiającego ich zaliczenie do kosztów uzyskania przychodu, określonego w art. 15 ust. 1 ustawy z 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych [...]. W związku z tym powinny być one rozliczone w ramach Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych, na którego odpisy stanowią koszty uzyskania przychodu na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.p.".

IV Dofinansowanie pobytu dzieci w prywatnym przedszkolu jako przychód pracownika. Zasady korzystania ze zwolnienia podatkowego.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt. 67 i 67a) wolne od przychodu są:

Pkt 67: wartość otrzymanych przez pracownika w związku z finansowaniem działalności socjalnej, o której mowa w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, rzeczowych świadczeń oraz otrzymanych przez niego w tym zakresie świadczeń pieniężnych, sfinansowanych w całości ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych, łącznie do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł; rzeczowymi świadczeniami nie są bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi

Pkt 67a): świadczenia otrzymane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, związane z pobytem dzieci osób uprawnionych do tych świadczeń w żłobkach lub klubach dziecięcych;

Powyższe oznacza, że dofinansowanie otrzymywane przez pracownika ze środków ZFŚS na pokrycie opłat za pobyt jego dziecka w przedszkolu jest w roku podatkowym zwolnione od podatku do kwoty 380 zł, powyżej tej kwoty dopłata taka będzie opodatkowana według skali podatkowej jako inne świadczenie ze stosunku pracy.

Natomiast dofinansowanie otrzymane przez pracownika ze środków ZFŚS na pobyt dzieci w żłobkach lub klubach dziecięcych korzysta w roku podatkowym ze zwolnienia podatkowego bez limitu.

Podsumowanie

Zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, działalność socjalna, to m.in. usługi świadczone przez pracodawców na rzecz opieki nad dziećmi w żłobkach, klubach dziecięcych, przedszkolach oraz innych formach wychowania przedszkolnego. Pracodawca może w regulaminie gospodarowania środkami tego funduszu zawrzeć zapis, na mocy którego osoby uprawnione mogą ubiegać się o dopłatę do kosztów przebywania dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub przedszkolu, bez względu na formę prawną wymienionych instytucji. Dofinansowanie takie winno być każdorazowo udzielane w oparciu o analizę sytuacji socjalnej wnioskodawcy. Odpisy na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych stanowić będą koszty uzyskania przychodów, jeżeli środki pieniężne stanowiące równowartość tych odpisów i zwiększeń zostały faktycznie wpłacone na rachunek zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Dofinansowanie na pokrycie pobytu dziecka w przedszkolu korzysta u pracownika ze zwolnienia podatkowego do kwoty 380 złotych rocznie. W przypadku dofinansowania pobytu dziecka w żłobku lub klubie dziecięcym dofinansowanie jest roku podatkowym w całości zwolnione z opodatkowania.

DrukujE-mail

bayerek

znak9 500

DP2cRGB2 500A

fc1

Copyright © 2015 ATM business Group